Nguyễn Minh Vương, nhiếp ảnh gia người Việt sống 7 năm tại Kyoto, ghi lại hình ảnh cố đô Nhật Bản thay đổi bốn mùa trong năm. Ban đầu, Vương đến Kyoto vì công việc nhưng sau thời gian sinh sống, anh yêu thích lối sống ở đây nên bỏ ý định chuyển tới Tokyo hay Osaka.

Anh Vương nhận xét bốn mùa của Kyoto có sự phân hóa rõ rệt. Mùa đông, thành phố yên tĩnh lạ thường. Trời lạnh, tuyết rơi nên người dân ít ra khỏi nhà, khách du lịch cũng giảm hẳn. Trong hình là góc phố cạnh con đường Triết gia (Tetsugaku No Michi) – lối đi bộ lát đá dài 1,5 km chạy dọc con kênh thơ mộng ở Kyoto.

Qua thời gian ở Kyoto, anh thấy lối sống ở đây có một số nét tương đồng với người miền Bắc Việt Nam, thường nói giữ ý, gián tiếp, đôi khi người đối diện phải tự hiểu. Chàng trai quê Vĩnh Yên, Vĩnh Phúc (cũ) cho biết điều này khiến anh có cảm giác “quen thuộc, gần gũi”.

Trong hình, cổng chính Nanzen-ji – chùa Phật giáo Thiền tông ở Kyoto.

Những khoảnh khắc yên tĩnh trong mùa đông là khoảng lặng hiếm thấy ở Kyoto – nơi liên tục bị truyền thông Nhật Bản phản ánh “quá tải du lịch”. Anh Vương nhớ lần đầu đến Kyoto vào năm 2019, các khu nổi tiếng như Gion vẫn khá vắng. Giờ đây, nhiều con đường vốn phục vụ nhu cầu đi lại hằng ngày của người địa phương biến thành đường dành cho khách du lịch.

Trong hình, đền Anraku-ji có tuổi đời 435 năm, được công nhận di sản văn hóa tại Kyoto.

Ninenzaka – con dốc cổ với góc chụp hình đặc trưng hướng ngọn tháp năm tầng của chùa Hokan-ji. Cây anh đào trong ảnh đã gãy sau một trận bão.

Anh Vương thấy may mắn khi được sống giữa “hai Kyoto”. Một Kyoto là thành phố du lịch nổi tiếng trong mắt du khách với chùa, đền, phố cổ, geisha. Kyoto còn lại “rất bình thường”, chỉ khi sống đủ lâu mới thấy.

Mùa hè Kyoto trong cảm nhận của anh Vương “nóng như đổ lửa”. Chỉ 5 phút sau khi ra khỏi nhà, người anh đã ướt đẫm mồ hôi. Vì vậy, trên những con phố, không khó để du khách bắt gặp những ông chú cuốn khăn quanh đầu để lau mồ hôi liên tục.

Dù thời tiết khắc nghiệt, mùa hè mang đến bối cảnh chụp ảnh thuận lợi với bầu trời trong, ánh sáng rõ và sắc xanh đậm của cây cối. Trong hình là con dốc cạnh phố cổ Gion nổi tiếng nhưng ít du khách ghé qua.

Mùa hè ít khách du lịch tới Kyoto nên đây là thời điểm anh Vương thích nhất trong năm. Có những ngày, anh vào chùa để nghe tiếng ve kêu, nước chảy và không bị ai làm phiền.

Genko-an (ảnh), nằm ở tây bắc Kyoto, là ngôi chùa yêu thích của anh Vương vì không quá đông khách. Ngôi chùa có bề dày lịch sử hàng thế kỷ với điểm nhấn là cặp cửa sổ “Mê lầm” (đại diện cho sinh – lão – bệnh — tử) và “Giác ngộ” (đại diện cho sự viên mãn, trí tuệ), theo Discover Kyoto. Chùa còn lưu giữ vết tích “trần nhà máu” được ghép từ sàn gỗ của một vụ tuẫn tiết tập thể năm 1600.

Bờ sông Kamo-gawa, nơi người dân thường ra đây ngồi hóng gió, đạp xe, ăn uống. Một luật bất thành văn được dân địa phương đặt ra là khoảng cách ngồi luôn cách nhau 2-3 m, đủ để nói chuyện riêng tư, không làm phiền người khác.

“Đó là hình ảnh đời thường ở Kyoto mà du khách thường không để ý”, anh nói.

Khi mới sang Nhật Bản năm 2016, anh từng nghĩ Kyoto đơn thuần là thành phố của đền chùa và các khu phố cổ. Sau vài năm sinh sống, anh nhận ra truyền thống của thành phố hiện diện ngay trong đời sống thường ngày: từ các khu dân cư, nhà cổ, cửa hàng lâu đời đến việc người dân giữ gìn mặt tiền, chăm sóc cây cối và duy trì sự yên tĩnh chung.

“Những hình ảnh đó cho tôi thấy Kyoto thực sự đang sống, không đơn thuần là không gian bảo tồn chỉ dành cho du khách”, anh nói.