Gốm Việt có lịch sử hàng nghìn năm, nhiều làng nghề vẫn gìn giữ kỹ thuật và phong cách riêng. Một số nơi như làng gốm Thanh Hà (Hội An) còn duy trì các nghi lễ truyền thống, trong đó có Lễ giỗ Tổ nghề gốm được tổ chức hằng năm.

Theo tạp chí du lịch Mỹ Travel Leisure, chuyên giới thiệu điểm đến, khách sạn, ẩm thực, trải nghiệm và xu hướng du lịch, bên cạnh sản xuất và kinh doanh đồ thủ công, nhiều làng gốm Việt Nam đang phát triển du lịch, tạo sinh kế cho người dân và giúp du khách tìm hiểu lịch sử, văn hóa địa phương.

Dưới đây là 5 làng gốm tiêu biểu được tạp chí giới thiệu, nơi du khách có thể xem nghệ nhân chế tác, tìm hiểu kỹ thuật truyền thống và tự tay tạo hình sản phẩm. Ảnh: Đức Thắng

Bát Tràng, Hà Nội

Có lịch sử hơn 700 năm, Bát Tràng là một trong những làng gốm lâu đời và nổi tiếng của Việt Nam với các dòng men đặc trưng như men nâu, men ngọc, men rạn và hoa văn xanh.

Du khách có thể đến Bảo tàng Gốm Bát Tràng để tìm hiểu lịch sử làng nghề, xem nghệ nhân chế tác và tham gia các lớp trải nghiệm làm gốm.

Từ trung tâm Hà Nội, du khách mất khoảng 45-60 phút đi ôtô tới Bát Tràng. Ảnh: HoàngGiang

Chu Đậu, Hải Phòng

Từng là trung tâm gốm nổi tiếng ở miền Bắc, Chu Đậu thất truyền trong thời gian dài trước khi được phát hiện lại vào thế kỷ 20. Năm 1980, một nhà ngoại giao Nhật Bản tìm thấy chiếc bình Chu Đậu thế kỷ 15 tại Thổ Nhĩ Kỳ, mở đầu quá trình nghiên cứu và khai quật nguồn gốc dòng gốm này.

Gốm Chu Đậu nổi bật với men trắng, xanh lam, men ngọc cùng các họa tiết hoa, chim, cá và phong cảnh. Du khách có thể tham quan làng gốm, xem nghệ nhân chế tác, tìm hiểu các lò gốm cổ được phục dựng và mua sản phẩm thủ công.

Làng cách Hà Nội khoảng 1,5 tiếng đi ôtô, phù hợp kết hợp tham quan trong ngày. Ảnh: Giang Huy

Phù Lãng, Bắc Ninh

Có lịch sử từ thế kỷ 13,Phù Lãng nổi tiếng với gốm đất đỏ, sau khi nung tạo màu nâu trầm. Làng sản xuất nhiều loại đồ gia dụng, chum vại, tượng đất và bình hoa.

Điểm đặc biệt là men da lươn, tạo bề mặt loang tự nhiên do nhiệt độ thay đổi trong quá trình nung củi. Gốm Phù Lãng được công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia năm 2016.

Làng cách Hà Nội khoảng 1,5 tiếng đi ôtô, phù hợp kết hợp tham quan các đình, chùa và di tích ở Bắc Ninh. Ảnh: Phạm Trắc Vũ

Thanh Hà, Đà Nẵng

Làng gốm Thanh Hà phát triển cùng thương cảng Hội An từ khoảng thế kỷ XVI-XVII, từng cung cấp gạch ngói cho khu phố cổ. Gốm chủ yếu có màu đỏ, nâu, làm từ đất sét vàng và thường không tráng men.

Kỹ thuật truyền thống đòi hỏi hai người cùng thao tác: một người dùng chân quay bàn xoay, người còn lại tạo hình sản phẩm. Gạch đất nung và ngói âm dương Thanh Hà góp phần tạo nên những mái nhà phủ rêu của Hội An.

Làng cách phố cổ khoảng 10 phút đi ôtô, du khách có thể kết hợp tham quan bằng xe đạp hoặc đi bộ. Ảnh: Giang Huy

Bàu Trúc, Khánh Hòa

Gốm Bàu Trúc được tạo hình thủ công, không sử dụng bàn xoay, được cộng đồng Chăm gìn giữ qua nhiều thế hệ, chủ yếu do phụ nữ thực hiện.

Nghệ nhân di chuyển quanh khối đất để tạo hình, sau đó trang trí bằng hoa văn Chăm. Sản phẩm không tráng men, được nung ngoài trời bằng củi và rơm, tạo nên màu sắc, bề mặt khác nhau trên từng món đồ.

Năm 2022, nghệ thuật làm gốm của người Chăm được UNESCO ghi danh vào Danh sách Di sản văn hóa phi vật thể cần được bảo vệ khẩn cấp.

Làng cách sân bay quốc tế Cam Ranh khoảng 1,5 tiếng đi ôtô, có thể kết hợp với các điểm nghỉ dưỡng và trải nghiệm văn hóa Chăm trong khu vực. Ảnh: Anh Duy